Chăn vịt giống quý, thanh niên người Thái kiếm trăm triệu mỗi năm

Thu nhập bền vững từ vịt Cổ Lũng đặc sản ở Thanh Hóa

Sinh ra và lớn lên ở miền núi Thanh Hóa, anh Lục Văn Nam (40 tuổi, người dân tộc Thái, trú tại bản Khuynh, xã Cổ Lũng) sớm gắn bó với suối nguồn và nương rẫy. Sau khi tốt nghiệp ngành nông lâm, thay vì lựa chọn lập nghiệp nơi đô thị hay theo đuổi các mô hình chăn nuôi phổ biến, anh quyết định trở về quê nhà để khởi nghiệp với giống vịt bản địa Cổ Lũng.

Hơn 10 năm qua, đàn vịt Cổ Lũng không chỉ là nguồn thu nhập chính mà còn là tâm huyết lớn của anh Nam. Mỗi ngày, anh trực tiếp ra suối theo dõi đàn vịt, quan sát kỹ từng biểu hiện để kịp thời điều chỉnh cách chăm sóc. Công việc này đòi hỏi sự kiên trì, tỉ mỉ và hiểu rõ đặc tính của vật nuôi.

Anh Lục Văn Nam bên đàn vịt của gia đình.

Chia sẻ về cơ duyên gắn bó với giống vịt này, anh Nam cho biết trước đây vịt Cổ Lũng chủ yếu được người dân nuôi nhỏ lẻ trong hộ gia đình để phục vụ nhu cầu tự cung tự cấp. Nhận thấy đây là giống vịt có chất lượng thịt thơm ngon, săn chắc và thích nghi tốt với điều kiện tự nhiên, anh đã nảy ra ý tưởng phát triển theo hướng sản xuất hàng hóa.

Năm 2014, anh bắt đầu hành trình tìm kiếm, phục tráng và bảo tồn giống vịt Cổ Lũng. Không ngại vất vả, anh đi nhiều bản làng vùng cao để thu mua những con vịt thuần chủng. Từ số lượng ban đầu chỉ vài chục con, đàn vịt dần được nhân lên qua quá trình chọn lọc kỹ lưỡng nhằm giữ vững các đặc tính quý của giống bản địa.

Theo anh Nam, yếu tố then chốt giúp mô hình nuôi vịt Cổ Lũng phát triển bền vững chính là môi trường chăn nuôi tự nhiên. Thay vì nuôi nhốt, anh thả đàn vịt trên các con suối trong khu vực. Nhờ được vận động thường xuyên và tận dụng nguồn thức ăn tự nhiên phong phú, vịt ít mắc bệnh, đồng thời chất lượng thịt cũng nổi bật hơn.

Anh Nam cho hay, vịt nuôi thả suối có thịt săn chắc, thơm ngon, ít mỡ nên rất được thị trường ưa chuộng. Đây cũng là lợi thế cạnh tranh rõ rệt so với các mô hình chăn nuôi công nghiệp hiện nay.

Đàn vịt được anh nuôi tại dòng suối, mang lại hiệu quả kinh tế cao.

Hiện anh Nam duy trì tổng đàn khoảng 1.000 con, gồm 200 con vịt bố mẹ, 300 con vịt thịt và khoảng 600 con vịt giống. Mỗi ngày, anh xuất bán từ 20 đến 30 con vịt thương phẩm cho các nhà hàng và khu du lịch trong vùng.

Bảo tồn nguồn gen vịt bản địa, mở rộng sinh kế cho người dân

Không chỉ dừng lại ở chăn nuôi vịt thương phẩm, anh Nam còn cung cấp con giống cho nhiều hộ dân xung quanh. Nhờ vậy, mô hình nuôi vịt Cổ Lũng từng bước được nhân rộng, góp phần tạo thêm sinh kế và nâng cao thu nhập cho người dân địa phương.

Anh Nam cho biết thời gian đầu, nhiều hộ dân còn e dè khi tiếp cận mô hình mới. Tuy nhiên, khi thấy hiệu quả kinh tế rõ rệt, bà con bắt đầu học hỏi và làm theo. Anh luôn sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm, hỗ trợ kỹ thuật để cùng nhau phát triển bền vững.

Nhờ nuôi vịt Cổ Lũng, mỗi năm anh Nam có thu nhập khoảng 300 triệu đồng.

Theo tính toán, mô hình nuôi vịt suối mang lại cho gia đình anh khoảng 300 triệu đồng mỗi năm. Dù vậy, anh Nam cũng thẳng thắn cho rằng đây không phải con đường làm giàu trong thời gian ngắn.

Theo anh, chăn nuôi vịt phụ thuộc lớn vào biến động thị trường và chi phí đầu vào. Nếu không chủ động được đầu ra hoặc không kiểm soát chặt chất lượng sản phẩm, người nuôi rất dễ đối mặt với rủi ro.

Để duy trì hiệu quả lâu dài, anh Nam đặc biệt chú trọng xây dựng liên kết tiêu thụ với các nhà hàng, khu du lịch và giữ ổn định chất lượng sản phẩm. Bên cạnh đó, việc bảo đảm nguồn giống thuần chủng và quy trình chăn nuôi tự nhiên được xem là nền tảng quan trọng để tạo dựng uy tín trên thị trường.

Không chỉ giúp gia đình có thu nhập ổn định, mô hình nuôi vịt suối của anh Nam còn mang ý nghĩa lớn trong việc bảo tồn giống vịt bản địa quý hiếm của vùng cao Thanh Hóa. Trong bối cảnh nhiều giống vật nuôi truyền thống đang đứng trước nguy cơ mai một, việc duy trì và phát triển vịt Cổ Lũng được đánh giá là hướng đi bền vững.

Trong thời gian tới, anh Nam dự định mở rộng quy mô đàn vịt, đồng thời liên kết với các hộ dân để hình thành chuỗi sản xuất. Anh cũng ấp ủ kế hoạch xây dựng thương hiệu vịt Cổ Lũng, hướng tới mở rộng thị trường tiêu thụ trong tương lai.

Anh Nam chia sẻ mong muốn không chỉ dừng lại ở việc bán vịt thương phẩm mà còn xây dựng được thương hiệu đặc sản địa phương, qua đó nâng cao giá trị sản phẩm và cải thiện đời sống cho người dân.

Không chỉ bán vịt thương phẩm, anh còn cung cấp vịt giống cho bà con địa phương.

Ông Trương Văn Hoan, Trưởng phòng Kinh tế xã Cổ Lũng, đánh giá mô hình nuôi vịt của gia đình anh Nam không chỉ mở ra hướng thoát nghèo cho địa phương mà còn góp phần bảo tồn giống vịt bản địa, trở thành hình mẫu để bà con dân tộc thiểu số học tập trong phát triển kinh tế.

Theo ông Hoan, vịt Cổ Lũng, còn gọi là vịt Mường Khòong, là giống vịt bản địa có nguồn gốc từ xã Cổ Lũng và là nguồn gen quý cần được bảo tồn. Trong những năm qua, chính quyền địa phương đã vận động các hộ dân có điều kiện chăn nuôi tham gia phục hồi, nhân rộng đàn vịt. Đến nay, nhiều hộ trên địa bàn đã phát triển mô hình nuôi vịt Cổ Lũng với quy mô ngày càng lớn, mang lại nguồn thu nhập ổn định và lâu dài.