Món đặc sản Nghệ An được công nhận di sản văn hóa, giàu dưỡng chất và chế biến thành nhiều món ăn hấp dẫn.

Lươn Nghệ An chính thức được vinh danh là Di sản Văn hóa Phi vật thể Quốc gia. Ngày 6/1/2026, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã chính thức công nhận tri thức chế biến món ăn từ lươn của Nghệ An, mở ra một trang mới cho ẩm thực xứ Nghệ.

Bí quyết tạo nên danh hiệu nằm ở khâu chọn lựa lươn đồng tươi ngon và kỹ thuật làm sạch đặc biệt, giúp khử nhớt, khử tanh mà vẫn giữ trọn vị ngọt tự nhiên. Hương vị đặc trưng không thể trộn lẫn được tạo nên từ sự kết hợp tài tình với các gia vị bản địa như hành tăm, nghệ, ớt, tiêu và nước mắm truyền thống.

Danh hiệu cao quý này là sự ghi nhận xứng đáng cho bàn tay khéo léo và kinh nghiệm chắt chiu qua nhiều thế hệ của người dân Nghệ An. Đây không chỉ là niềm tự hào địa phương mà còn là cơ hội vàng để quảng bá ẩm thực Việt ra thế giới.

Ngày nay, ẩm thực lươn Nghệ An ngày càng đa dạng với nhiều cách chế biến sáng tạo, đáp ứng mọi thị hiếu. Từ món ăn dân dã hàng ngày, lươn đã trở thành đặc sản văn hóa, là điểm nhấn không thể bỏ qua trong hành trình khám phá miền Trung.

Dưới bàn tay tài hoa của các đầu bếp, những món lươn không chỉ thơm ngon mà còn đẹp mắt, trở thành món "nhất định phải thử" khi du lịch Nghệ An. Sự sáng tạo này góp phần nâng tầm giá trị và sức hút cho du lịch ẩm thực địa phương.

Lươn không chỉ ngon mà còn là "thực phẩm vàng" cho sức khỏe. Thịt lươn giàu DHA và lecithin - dưỡng chất thiết yếu cho sự phát triển và hoạt động của não bộ, giúp cải thiện trí nhớ, tăng cường khả năng học tập và giảm nguy cơ suy giảm nhận thức.

Các nghiên cứu khoa học còn chỉ ra, lươn chứa nhiều acid béo không bão hòa, vitamin, sắt, magie và kali. Những dưỡng chất này giúp cải thiện lưu thông máu, ổn định huyết áp, giảm cholesterol xấu và ngăn ngừa các bệnh lý tim mạch, đột quỵ.

Cháo lươn là đặc sản nổi tiếng bậc nhất của Nghệ An. Món ăn này tưởng chừng đơn giản nhưng đòi hỏi sự tinh tế từ khâu chọn gạo tẻ ngon đến lươn đồng thịt chắc. Tô cháo nóng hổi với màu xanh của lươn và hành, điểm xuyết sắc đỏ của ớt, mang hương vị cay nồng khó quên, đặc biệt thích hợp trong tiết trời se lạnh.

Các món lươn om như om chuối đậu, om lá ngải cứu hay om nồi đất là lựa chọn lý tưởng cho những bữa cơm sum vầy gia đình. Hương vị đậm đà, ấm nóng của món om rất được ưa chuộng khi thời tiết chuyển lạnh.

Súp lươn Nghệ An có cách chế biến độc đáo khi lươn được lọc xương, chẻ đôi và nấu chín tới, giữ nguyên vị ngọt thanh. Nước súp trong vắt, thường được dùng kèm bánh mướt hoặc bánh mì, tạo nên trải nghiệm ẩm thực thú vị.

Canh lươn nấu với rau muống hoặc cà là món ăn dân dã, mộc mạc nhưng đầy hấp dẫn. Đây là món "gây thương nhớ" cho bất kỳ ai từng một lần thưởng thức khi về với vùng quê Nghệ An những ngày hè.

Để đưa đặc sản đi xa, người dân và doanh nghiệp Nghệ An đã sáng tạo ra nhiều sản phẩm tiện lợi như lươn đồng sấy khô, lươn phi lê, lươn cuộn thịt hay các sản phẩm ăn liền. Điều này giúp thực khách cả nước dễ dàng thưởng thức hương vị xứ Nghệ.

Ẩm thực lươn Nghệ An còn vô vàn biến tấu hấp dẫn khác như: lươn cuộn mía lau nướng, chả lươn sốt bào ngư, lươn chiên xù, lươn om riềng mẻ, lươn nướng ống tre mắc khén hay lươn xông khói. Mỗi món ăn đều là một tác phẩm nghệ thuật ẩm thực đáng để khám phá.