Tính năng mới hữu ích của TikTok được lặng lẽ ra mắt, nhận được sự ủng hộ nhiệt liệt từ các bậc cha mẹ.

TikTok chính thức áp dụng tính năng "giới nghiêm kỹ thuật số": Cấm lướt video sau 22h với người dùng dưới 18 tuổi. Hành động này buộc giới trẻ phải... "thiền" thay vì giải trí?

Từ cuối tháng 5/2025, nền tảng TikTok triển khai tính năng Wind Down trên toàn cầu. Tính năng này tự động khóa tính năng lướt video sau 10 giờ tối cho mọi tài khoản người dùng dưới 18 tuổi. Khi giới hạn đến, giao diện sẽ chuyển sang chế độ hướng dẫn thiền, với các bài tập thở, nhạc thư giãn và nhắc nhở tắt màn hình.

Người dùng cố tình bỏ qua sẽ bị buộc đăng xuất và phải chờ để đăng nhập lại. Trong khi đó, người dùng trên 18 tuổi có thể chủ động bật/tắt Wind Down trong cài đặt "Thời gian sử dụng".

Tính năng mới của TikTok ngay lập tức thổi bùng tranh luận: Đây là biện pháp bảo vệ sức khỏe tinh thần cho Gen Z hay một hình thức kiểm soát hành vi trá hình?

TikTok lý giải động thái này nhằm giúp người trẻ cân bằng giữa giải trí số và nghỉ ngơi, đặc biệt trong bối cảnh thói quen "doomscrolling" (lướt tin tiêu cực vô thức) đang trở nên phổ biến.

Tuy nhiên, sự thiếu vắng quyền lựa chọn đang vấp phải chỉ trích. Một người dùng 17 tuổi chia sẻ: "Tôi không cần ứng dụng ra lệnh khi nào tôi nên dừng. Chúng tôi có nhu cầu tự chăm sóc sức khỏe theo cách riêng, miễn là phù hợp."

Phản ứng cộng đồng mạng chia thành hai phe rõ rệt. Phe ủng hộ, chủ yếu là phụ huynh và chuyên gia sức khỏe, đánh giá cao nỗ lực giúp giới trẻ ngủ đúng giờ và giảm căng thẳng. Phe phản đối, đa phần là người dùng trẻ trực tiếp bị ảnh hưởng, xem đây là sự "ép buộc được ngụy trang dưới mỹ từ bảo vệ". Họ cảm thấy không gian giải trí cá nhân bị biến thành "lớp học quân sự", xâm phạm quyền tự chủ.

Chuyên gia truyền thông số, PGS Nguyễn Quốc Bảo, nhận định đây là một dạng "giới nghiêm số". Ông cho rằng việc hướng dẫn người trẻ nghỉ ngơi là cần thiết, nhưng phương thức ép buộc, thiếu tùy chọn có thể phản tác dụng. Câu hỏi lớn được đặt ra: Nên kiểm soát bằng thuật toán hay giáo dục ý thức từ gốc?

Đằng sau tính năng Wind Down là một bước tiến đầy tham vọng của TikTok: từ nền tảng giải trí thuần túy trở thành một "thực thể đạo đức" có khả năng định hướng hành vi, thời gian biểu và cảm xúc người dùng.

Điều đáng quan ngại nhất có lẽ không nằm ở việc bị chặn lướt video mỗi đêm, mà ở việc chúng ta dần mất đi nhận thức về việc để mạng xã hội quyết định thay quá nhiều điều trong đời sống. Giới nghiêm kỹ thuật số có thể chỉ là khởi đầu. Sự thức tỉnh và khả năng làm chủ thời gian số - thứ tự do đích thực trong kỷ nguyên số - phải xuất phát từ chính mỗi người.