Cá có tên như một loại quả, được ưa chuộng vì hương vị đặc biệt, có giá lên tới nửa triệu đồng mỗi kilogram.

Tết Nguyên đán đến gần, mâm ngũ quả với mãng cầu, dừa, đu đủ, xoài… là hình ảnh quen thuộc trên bàn thờ mỗi gia đình Việt, tượng trưng cho ước nguyện một năm mới đủ đầy, sung túc. Ít ai ngờ, cái tên "mãng cầu" quen thuộc ấy lại thuộc về một loài cá biển quý hiếm, đang là mục tiêu săn lùng của giới sành ăn.

Cá mãng cầu là loài cá biển hiếm, thân tròn, vảy vàng cam viền đen đặc trưng. Chúng sinh sống ở vùng biển nhiệt đới, sản lượng đánh bắt tự nhiên rất ít và hiện chưa thể nuôi nhân tạo tại Việt Nam.

Loài cá này còn được biết đến với nhiều tên gọi khác như cá sơn gai, cá hiệp sĩ, cá chiến binh hoặc cá quả dứa. Nguyên nhân bắt nguồn từ ngoại hình độc đáo: thân tròn, dày mình, phủ lớp vảy lớn xếp đều, màu sắc chuyển từ vàng đến cam rực rỡ với viền đen nổi bật, tạo nên vẻ ngoài khác biệt so với các loài cá biển thông thường.

Cá mãng cầu phân bố chủ yếu ở vùng biển nhiệt đới thuộc khu vực Ấn Độ - Tây Thái Bình Dương, ở độ sâu từ 2 đến 100m. Chúng có thể đạt chiều dài khoảng 17cm với thân hình khá lớn so với nhiều loài cá rạn san hô. Thân hình dày và thịt chắc là yếu tố then chốt tạo nên chất lượng thượng hạng cho loài cá này.

Tại Việt Nam, cá mãng cầu được ghi nhận ở một số tỉnh miền Trung như Khánh Hòa, Đắk Lắk. Tuy nhiên, sản lượng khai thác rất hạn chế, chủ yếu được đánh bắt ngẫu nhiên trong các chuyến ra khơi chứ không thể đánh bắt với quy mô lớn.

Thịt cá mãng cầu nổi tiếng với độ chắc, dai nhẹ, vị ngọt thanh tự nhiên và gần như không có mùi tanh. Dù được chế biến theo cách đơn giản như hấp, nướng hay nấu canh, cá vẫn giữ trọn hương vị biển đặc trưng, béo nhẹ và đậm đà.

Chính nguồn cung khan hiếm tự nhiên và việc chưa thể nuôi trồng thương mại đã đưa cá mãng cầu vào danh sách những hải sản hiếm có. Mỗi khi xuất hiện tại chợ hải sản hay các nhà hàng, chúng thường nhanh chóng được "chốt đơn". Với tín đồ ẩm thực, việc thưởng thức cá mãng cầu là một trải nghiệm đáng giá, bởi không phải lúc nào cũng có cơ hội.

Giá cá mãng cầu trên thị trường hiện nay dao động từ 300.000 đến 500.000 đồng/kg, tùy thuộc vào kích thước và độ tươi. Mức giá này được xem là cao so với nhiều loại cá biển phổ biến khác. Tuy nhiên, sự khan hiếm và danh tiếng về hương vị vượt trội càng khiến loài cá này được giới sành ăn săn lùng nhiều hơn.

Sức hút của cá mãng cầu nằm ở chất lượng thịt đặc biệt: chắc, dai vừa phải, ngọt tự nhiên và giữ được hương thơm đặc trưng của biển mà không cần nhiều gia vị cầu kỳ. Chỉ với vài lát gừng khi hấp, hay nướng lên để da hơi xém, thịt cá trắng ngần, săn chắc bên trong cũng đủ tạo nên món ăn tuyệt hảo. Nhiều nhà hàng cao cấp còn sáng tạo với các món áp chảo hoặc súp cá mãng cầu.

Nhờ hương vị đặc biệt, cá mãng cầu từ chỗ ít người biết đến đã trở thành nguyên liệu "vàng" trong nhiều thực đơn hải sản cao cấp. Thực khách thường nhận xét thịt cá không chỉ ngọt mà còn có độ béo ngậy nhẹ, tạo cảm giác tròn vị khó quên.

Từ một loài cá biển ít được chú ý, cá mãng cầu giờ đã có vị trí vững chắc trên bản đồ đặc sản Việt Nam. Sự kết hợp hoàn hảo giữa ngoại hình lạ mắt, tên gọi độc đáo và chất lượng thịt thượng hạng chính là lý do giúp loài cá này chinh phục được trái tim của những thực khách khó tính nhất.